KÜTAHYA

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, “Hayme Ana cefakar, vefakar, özverili ve kabadayı Türk kadınının en abidevi sembolüdür. Onun gün süresince üstlendiği rol, görmüş olduğu fonksiyon aşırı az hanıma baht olmuştur. Hayme Ana kadının Türk maşer yaşantısında üstlendiği manalı rolün, alım çalım duyulacak kadın, koca eşitliğinin de en tanınmış örneklerindendir.” dedi.

Osmanlı Devleti’nin kurucusu Osman Gazi’nin babaannesi, Ertuğrul Gazi’nin anası bulunan ve “devlet ana” diyerek maruf “Hayme Ana” düşüncesince Kütahya’nın Domaniç ilçesine ilişkin Çarşamba köyündeki kabri başlangıcında bu sene 737’nci kat yâd töreni düzenlendi.

Törene dahil bulunan Kültür ve Turizm Bakanı Ersoy, Hayme Ana’nın türbesini görüşme ederek, afsun etti. Ersoy, törenlerin yapıldığı alandaki yörük çadırlarını da gezdi.

Bakan Ersoy, meydana getirdiği konuşmada, Hayme Ana’nın hakka yürümüş olduğu 1281 yılından buyana bu topraklarda 737 kat meydana gelen şenliklerin cemaat olunan esaslı tradisyon ve göreneklerin, tek millete baht mümteni tanınmış tarihin en belirgin ispatı bulunduğunu söyledi.

Hayme Ana’nın adının de aşırı manalı bulunduğunu tamlayan Ersoy, şu şekilde konuştu:

“Hayme Anamızın adı esasta kendisi üzere aşırı anlamlıdır. Arapça deri anlamına gelmektedir. Çadır Türklerde aile, yuva, bütünlük ve beraberliğin sembolüdür. Tıpkı bu toprakları bize anne yurt kılan Ertuğrul Gazi’nin annesi, Osmanlı devletinin kurucusu Osman Bey’in anneannesi bulunan ‘devlet ana’ şekilde da anılan Hayme Hatun gibi. Hayme Ana cefakar, vefakar, özverili ve kabadayı Türk hanımının en abidevi sembolüdür. Onun gün süresince üstlendiği rol, görmüş olduğu fonksiyon aşırı az hanıma baht olmuştur. Hayme Ana kadının Türk maşer yaşantısında üstlendiği manalı rolün, alım çalım duyulacak kadın, koca eşitliğinin de en tanınmış örneklerindendir. Aşireti, adap gereği erkeği ile dümen etmiş olduğu düşüncesince belirgin deniz müşterek bilgelik ve tecrübeye cemaat olduğu için Hayme Ana Süleyman Şah’ın yersiz vefatının arkası sıra Kayıların başına geçmiş, infisah noktasına mevrut Kayı boyunu Domaniç’e derece sağ esen getirerek cihanın en şişman devleti bulunan Osmanlı İmparatorluğu’nun önemli noktasını atmıştır.”

Kütahya Valisi Ahmet Hami Nayir de Hayme Ana’nın, Türk tarihinde yerine türbe yaptırılan evvel eş bulunduğunu hatırlattı.

Hayme Ana’nın, dünya hakimiyeti kuran şişman Osmanlı’ya dirilik verici anne olduğuna ayraç fail Nayir, “O, bize bıraktığı belirgin deniz zamanı mirası ile göğsümüzü kabartan anamızdır. Tarihimizin asliye taşlarından birisi bulunan Hayme Ana’yı, bu şişman Türk kadınını, evvel çadırın kurulduğu günden bugüne derece canlarını verici şehitlerimizi ve ahirete ölüm etmiş bulunan kâffesi gazilerimizi ve Türk analarını, dakika dolayısıyla müşterek kere elan gururla, onurla yad ediyor, onlara Allah’tan yağmur diliyor ve ruhları sevimli olsun diyorum.” ifadelerini kullandı.

Tören kapsamında etnospor gösterileri ve mehterler bölüğü eşliğinde Söğüt’e temsili huruç yürüyüşü de yapıldı.

Hayme Ana

Kocası Gündüz Alp’in Fırat Nehri’ni geçe boğularak ölmesi üstüne Kayı Boyu’nun başına sabık Hayme Ana, Selçuklu Sultanı Alaaddin Keykubat’ın toprak göstermesi üstüne ilkin Ankara Karacadağ, arkası sıra da Domaniç ve Söğüt’e yerleşti. Domaniç Yaylası’nı yazlık, Söğüt’ü kışlık şekilde seçen Hayme Ana, oğlu Ertuğrul Gazi ve torunu Osman Gazi’yi yetiştirerek imparatorluğun önemli noktasını attı.

Ertuğrul Gazi, ”devlet ana” diyerek de anılan anası ”Hayme Ana”yı öldüğünde, Çarşamba’da gelişigüzel sene deri kurduğu müşterek tepenin üstüne defnettirdi. Sultan 2. Abdülhamid, 1892’de şişman anneannesi Hayme Ana’nın kabrinin üstüne bugünkü türbeyi yaptırdı.

Muhabir: Muharrem Cin

Kaynak: AA

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here